περί της καταστροφής των ΧΗΜΙΚΩΝ ΟΠΛΩΝ της ΣΥΡΙΑΣ

PHOTO-25Την πολυαναµενόµενη ολοκλήρωση του χηµικού αφοπλισµού της Συρίας µε την αποµάκρυνση και των τελευταίων φορτίων χηµικών παραγόντων και πρόδροµων ουσιών ανακοίνωσε πανηγύρισε ο Οργανισµός για την Απαγόρευση των Χηµικών Όπλων (OPCW) στις 23 Ιουνίου. Η καταστροφή του συριακού χηµικού οπλοστασίου, που ευθύνεται για το θάνατο περισσότερων από 1.400 ανθρώπων τον περασµένο Αύγουστο, αποτελεί ένα σηµαντικό βήµα για την εξάλειψη των χηµικών όπλων παγκοσµίως. Το Δίκτυο ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS παραµένει σταθερό στην άποψη που έχει εκφράσει εδώ και δεκαετίες, µαζί µε εκατοντάδες άλλες οργανώσεις από όλο τον κόσµο, για την επιτακτική ανάγκη να δοθεί ένα τέλος στην παραγωγή και χρήση χηµικών όπλων, να γίνει εξουδετέρωση – καταστροφή όλων των υπαρχόντων και να επιβληθούν διεθνείς κυρώσεις σε όσους συνεχίζουν να κατασκευάζουν, χρησιµοποιούν ή κατέχουν όπλα µαζικής καταστροφής, χηµικά, πυρηνικά, βιολογικά. Παράλληλα, προτάσσει ως αναγκαίους όρους τον έλεγχο, την αποδοκιµασία και την υποβολή κυρώσεων σε όλες εκείνες τις χώρες, κυβερνήσεις και εταιρείες που ενώ αρχικά εξάγουν τεχνογνωσία, τεχνολογία και πρώτες ύλες για την κατασκευή των οπλοστασίων, έρχονται µετά να «λύσουν» τα προβλήµατα που έχουν οι ίδιες δηµιουργήσει, συνήθως, µε το χειρότερο τρόπο. Χαρακτηριστικό παράδειγµα τέτοιας βλακείας, αναλγησίας και στάσης απέναντι στη νοµιµότητα και το δικαίωµα στην ειρήνη ενός ολοκλήρου λαού, παραµένει το Ιράκ και ο Σαντάµ Χουσεΐν.

Την ίδια στιγµή που η διεθνής κοινότητα πανηγυρίζει τον αφοπλισµό της Συρίας, συνεχίζει να υπάρχει µια σειρά κρίσιµων ερωτηµάτων που πρέπει να απαντηθούν, κυρίως όσον αφορά τα επόµενα βήµατα της διαδικασίας καταστροφής των χηµικών Προτεραιότητας 1 (υψηλής τοξικότητας). Σύµφωνα µε την ενηµέρωση που υπάρχει, τα χηµικά φορτώθηκαν από τη Latakia στο δανέζικο πλοίο “Ark Futura” µε τελικό προορισµό το λιµάνι Gioia Tauro της Ιταλίας, όπου θα γίνει µεταφόρτωση 560 τόννων εξ αυτών στο “Cape Ray”. Το µετασκευασµένο φορτηγό πλοίο του Πολεµικού Ναυτικού των ΗΠΑ θα καταπλεύσει το αµέσως επόµενο διάστηµα σε διεθνή ύδατα της Μεσογείου, «κάπου» µεταξύ Κρήτης, Μάλτας και Ιταλίας – η ακριβής τοποθεσία δεν έχει γνωστοποιηθεί. Η εξουδετέρωση των χηµικών θα γίνει εν πλω µε τη µέθοδο της υδρόλυσης, η οποία έχει ευρέως χρησιµοποιηθεί κατά το παρελθόν για την καταστροφή χηµικών και αναµένεται να διαρκέσει µέχρι 90 ηµέρες. Για τις ανάγκες της συγκεκριµένης επιχείρησης, κατασκευάστηκαν το 2013 από τις ΗΠΑ δύο φορητά συστήµατα (Field Deployable Hydrolysis Systems). Η συγκεκριµένη πλατφόρµα έχει δοκιµαστεί µόνο µε υποκατάστατα, που προσοµοιάζουν µε τη φυσική και χηµική σύσταση των –πιο τοξικών– «συγγενών» τους. Το σύστηµα αυτό αδρανοποιεί τους χηµικούς παράγοντες θερµαίνοντας και αναµιγνύοντάς τους (µεταξύ άλλων) µε νερό, υδροξείδιο του νατρίου και υποχλωριώδες νάτριο, µε αποτέλεσµα να µετατρέπονται σε λιγότερο επικίνδυνες χηµικές ουσίες που δεν µπορούν να χρησιµοποιηθούν για την κατασκευή όπλων. Τα «προϊόντα» της υδρόλυσης θα αποθηκευτούν και, εν συνεχεία, θα µεταφερθούν σε κατάλληλες χερσαίες εγκαταστάσεις επεξεργασίας επικίνδυνων αποβλήτων για περαιτέρω επεξεργασία και καταστροφή. Σύµφωνα µε τις πληροφορίες που είναι διαθέσιµες στην ιστοσελίδα του OPCW, η Γερµανία και το Ην. Βασίλειο είναι µεταξύ των χωρών που θα αναλάβουν την καταστροφή µέρους των προϊόντων αυτών.

Η πληροφορία ότι τα χηµικά όπλα ή τα προϊόντα της υδρόλυσης θα απορριφθούν στη θάλασσα που αναπαράγεται από πολλά εγχώρια ΜΜΕ, είναι ανακριβής και ένα από τα προϊόντα της παραπληροφόρησης που πυροδοτεί η απουσία οποιασδήποτε ενηµέρωσης από τους αρµοδίους προς τους πολίτες. Από την ηµέρα που έγινε γνωστό η επιλογή της εν πλω υδρόλυσης (µετά από πρόταση των ΗΠΑ), γεννιούνται φόβοι και πολλές ενστάσεις σχετικά µε την επιλογή, για άλλη µια φορά, του ευάλωτου περιβάλλοντος της Μεσογείου για τέτοιου είδους προβληµατικά και µε µεγάλο κίνδυνο εγχειρήµατα.

Την ίδια ώρα που πρέπει να εφαρµοστεί άµεσα η Οδηγία Πλαίσιο για τη Θαλάσσια Στρατηγική και η ολοκληρωµένη διαχείριση και διατήρηση των θαλάσσιων και παράκτιων οικοσυστηµάτων και ειδών, που η ΕΕ έχει θέσει ως προτεραιότητα τη «Γαλάζια Ανάπτυξη» προωθώντας τη ως έναν από τους βασικότερους άξονες για ανάπτυξη και έξοδο από την κρίση των χωρών της Μεσογείου, η επιλογή της εν πλω υδρόλυσης, µε πλοίο µάλιστα που δεν διαθέτει τα χαρακτηριστικά ασφαλούς ναυσιπλοΐας και πρόσθετης ασφάλειας για τέτοιου είδους επιχειρήσεις, εντείνει τις ανησυχίες.

Είναι δε απορίας άξιο πώς η Ελλάδα, που έχει αναλάβει την Προεδρία του Συµβουλίου της ΕΕ κατά το πρώτο εξάµηνο του 2014 (αλλά και οι υπόλοιπες χώρες της Μεσογείου ακόµα και η Ε.Ε) µένει για µια άλλη φορά απαθής, χωρίς να ενηµερώνει φορείς και πολίτες, όπως οφείλει, για ένα τόσο σοβαρό γεγονός. Οι καθυστερηµένες διαβεβαιώσεις από το Υπουργείο Εξωτερικών περί «…ύπαρξη[ς] όλων των εγγυήσεων ασφαλείας σε σχέση µε το θαλάσσιο περιβάλλον της Μεσογείου…» (Μάρτιος 2014) χωρίς ωστόσο απτά στοιχεία και επιχειρήµατα, τροφοδοτεί το κλίµα αµφισβήτησης (που δικαιολογηµένα υπάρχει) και αφήνει χώρο για κινδυνολογία και τροµοκρατία.

Οι θαλάσσιες δραστηριότητες ενέχουν πάντα το κίνδυνο ατυχήµατος. Η επιλογή του πιο κατάλληλου και ασφαλούς- και όχι του πιο «βολικού»- σηµείου στο θαλάσσιο (ή χερσαίο) χώρο και της αποδεδειγµένα ασφαλέστερης και πιο αποδεκτής µεθόδου καταστροφής σύµφωνα µε τους διεθνείς οργανισµούς και την επιστηµονική κοινότητα, καθώς και η λήψη όλων των απαραίτητων µέτρων πρόληψης, αλλά και άµεσης αντιµετώπισης σε περίπτωση έκτακτου περιστατικού, αποτελούν µονόδροµο. Τέλος, είναι αυτονόητο ότι βασικό στοιχείο αποτελεί η πλήρης διαφάνεια, η ενεργός συµµετοχή και συνεχή ενηµέρωση των πολιτών.

Περιµένουµε από τα αρµόδια ελληνικά υπουργεία Εξωτερικών, ΥΠΕΚΑ, Ναυτιλίας και Αιγαίου, να ενηµερώσουν υπεύθυνα φορείς και πολίτες, να διαβεβαιώσουν µε συγκεκριµένες επιστηµονικές αναφορές για την ασφάλεια της µεθόδου και τις επιπτώσεις στο θαλάσσιο περιβάλλον της Μεσογείου και να απαιτήσουν την αναβολή ή ακόµα και την µαταίωση του εγχειρήµατος αν θεωρήσουν ότι οι διαβεβαιώσεις που έχουν λάβει από τον OPCW και τον ΟΗΕ είναι ανεπαρκείς.

PHOTO-24

PHOTO-27

ΔΙΚΤΥΟ ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ SOS

Advertisements